<\/p>\n\n\n\n
Ekonomiyi az bu\u00e7uk bilenler hemen hat\u0131rlayacak\u2026 1929\u2019lar\u0131n o \u201cB\u00fcy\u00fck Bunal\u0131m\u201d<\/strong> g\u00fcnlerinde devletler \u00e7aresizdi. \u201cB\u0131rak\u0131n\u0131z yaps\u0131nlar\u201d<\/strong><\/span> d\u00f6nemi her \u015feyi serbest b\u0131rak\u0131p devletin geride durmas\u0131 istenince, sonunda var\u0131p bir krize toslam\u0131\u015ft\u0131. O g\u00fcnk\u00fc devletin de b\u00f6yle bir mecali yoktu zaten. Toplad\u0131\u011f\u0131 vergi s\u0131n\u0131rl\u0131, \u201c\u00fc\u00e7 otuz paral\u0131k\u201d<\/strong> tahsil etti\u011fi vergisi de harcamalar\u0131na ancak yetiyordu. Bu y\u00fczden devletin bir anda sahaya inip ekonomik olarak varl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterebilmesi \u00e7ok da kolay de\u011fildir. Her \u015feyden evvel b\u00f6yle bir \u00f6rg\u00fctlenmesi de yoktu\u2026Devletin bankalar\u0131, i\u015fletmeleri, kurumsal yap\u0131s\u0131, ticareti \u00f6rg\u00fctleyen birimleri de yoktu.<\/p>\n\n\n\n Y\u0131llar ge\u00e7ti\u2026 Bu g\u00fcn geldi\u011fimiz noktada devletin bankas\u0131 var, kurumlar\u0131 var, paras\u0131 var.. i\u015fletmeleri de var. Sadece yeterli paras\u0131 olmayabilir. Onun da \u00e7aresi var. her \u015fey vergi de\u011fil. Vergi d\u0131\u015f\u0131 gelir kaynaklar\u0131 da var. Nihayet ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fu g\u00fcnlerde de devletlerin en s\u0131k kulland\u0131\u011f\u0131 gelir arac\u0131 da bor\u00e7lanma<\/span><\/strong> olmu\u015f oldu.<\/p>\n\n\n\n T\u00fcrkiye de bundan nasibini ald\u0131. Nisan ay\u0131 bor\u00e7lanmas\u0131 66 milyar \u20ba ile b\u00fct\u00fcn zamanlar\u0131n bir ayda ger\u00e7ekle\u015fen en fazla bor\u00e7lanma miktar\u0131 oldu. Asl\u0131nda y\u0131ll\u0131k bor\u00e7 plan\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda beklenen miktar bunun \u00fc\u00e7te biri kadard\u0131. “Ne oldu da…” diye sormaya gerek yok. Mart ay\u0131ndan beri kamu finansman\u0131 durmu\u015f, kamu hizmetleri devam ediyor. \u00dcstelik farkl\u0131 destek paketleri ile Covid19 krizinin olumsuz etkilerinden kurtulunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r. <\/p>\n\n\n\n Kriz s\u00fcresince, g\u00f6r\u00fcnen o ki bor\u00e7lanma ile finansman planlanan\u0131n \u00fc\u00e7 kat\u0131na ula\u015facakt\u0131r. Bor\u00e7lanma ve dolay\u0131s\u0131yla para basmak bu d\u00f6nemin s\u0131radan bir durumu haline gelmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Yak\u0131nda finansal anlamda zora d\u00fc\u015fen \u015firketlerin devlet taraf\u0131ndan sat\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 hatta bununla ilgili bir fon olu\u015fturuldu\u011funu duyarsak, hi\u00e7 \u015fa\u015f\u0131rmayal\u0131m. <\/p>\n\n\n\n Do\u011frusu da budur: Finansal zorlu\u011fa d\u00fc\u015fen bir i\u015fletmeye, b\u00f6yle bir zamanda, kredi ve bor\u00e7lanma yolu g\u00f6sterilmesi onun y\u00fck\u00fcn\u00fc artt\u0131rmak anlam\u0131na gelmektedir. Do\u011frusu, onun y\u00fck\u00fcn\u00fcn hafifletilmesidir. Hatta y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerine \u201cortak\u201d<\/span><\/strong> olmakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Devlet burada kaynaklar\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyemez. Para basmak devletin en \u00f6nemli finansman arac\u0131d\u0131r. Enflasyonist bir etki de beklemek b\u00f6yle bir zaman i\u00e7in sadece bilgisizce konu\u015fmak demektir. B\u00fct\u00fcn zor g\u00fcnlerin temel finansman\u0131 olan senyoraj bug\u00fcnler i\u00e7in vard\u0131r. Krizin etkileri hafiflemeye ba\u015flay\u0131nca yava\u015f yava\u015f bu piyasalara s\u00fcr\u00fclen fonlar geri \u00e7ekilir. Friedman\u2019\u0131n dahi para basman\u0131n enflasyonist <\/span><\/strong>sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n bir y\u0131l sonra ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fini a\u00e7\u0131klarken, b\u00fct\u00fcn her yerin durma noktas\u0131nda enflasyon beklentisini ileri s\u00fcrmek \u201ctecah\u00fcl-i ariftir.\u201d<\/strong><\/em> Bildi\u011fi bir \u015feyi bilmezden gelmektir.<\/p>\n\n\n\n Paran\u0131n ve faizin bu zamana ili\u015fkin teorisi, piyasa normallerine uymayacakt\u0131r. Faiz de enflasyon da yerlerde s\u00fcr\u00fcnecektir. Merkez Bankas\u0131n\u0131n, enflasyon verilerini a\u015fa\u011f\u0131 y\u00f6nl\u00fc revizesinin anlam\u0131 budur.<\/p>\n\n\n\n Bor\u00e7lanma ya da para basmak devletin y\u00fck\u00fcn\u00fc artt\u0131racakt\u0131r. Bunun enflasyonist bir sonucu olmas\u0131 yerine, yurt d\u0131\u015f\u0131nda ve piyasalarda ortaya \u00e7\u0131kan d\u00fc\u015f\u00fck faiz ve enflasyonun ithal edildi\u011fi g\u00f6r\u00fclecektir…<\/p>\n\n\n\n Devletin bor\u00e7lanma limitleri bu krizde g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr ve hala devlet mevcut borcunun \u00fcst\u00fcne, bir bu kadar daha bor\u00e7lanma kapasitesine sahiptir. Bu y\u00fczden borcu, mili gelirinin %100\u2019\u00fcn\u00fc \u00e7oktan ge\u00e7mi\u015f \u00fclkelerle T\u00fcrkiye\u2019yi bir tutmamak gereklidir. Burada temel akt\u00f6r bor\u00e7 y\u00f6netiminin ba\u015far\u0131s\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclecektir. Ekonomi y\u00f6netiminin %30\u2019lar seviyesindeki bor\u00e7luluk seviyesi vergileri bask\u0131 unsuru haline getirmektedir: Gerek yoktur.<\/p>\n\n\n\n Devir, d\u0131\u015far\u0131dan ve i\u00e7eriden bor\u00e7lanma devridir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ekonomiyi az bu\u00e7uk bilenler hemen hat\u0131rlayacak\u2026 1929\u2019lar\u0131n o \u201cB\u00fcy\u00fck Bunal\u0131m\u201d g\u00fcnlerinde devletler \u00e7aresizdi. \u201cB\u0131rak\u0131n\u0131z yaps\u0131nlar\u201d d\u00f6nemi her \u015feyi serbest b\u0131rak\u0131p devletin geride durmas\u0131 istenince, sonunda var\u0131p bir krize toslam\u0131\u015ft\u0131. O g\u00fcnk\u00fc devletin de b\u00f6yle bir mecali yoktu zaten. Toplad\u0131\u011f\u0131 vergi s\u0131n\u0131rl\u0131, \u201c\u00fc\u00e7 otuz paral\u0131k\u201d tahsil etti\u011fi vergisi de harcamalar\u0131na ancak yetiyordu. Bu y\u00fczden devletin bir […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10510,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[713,743,546,746,771,921,745,712,111,479,543,1,858,166,600,478,711,922,920,125,961,759,780,857],"tags":[790,967,997,196,225,953,154,998,999],"class_list":["post-10507","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-abd","category-baskanlik-butcesi","category-butce","category-butce-aciklari","category-cds","category-covid19","category-cumhurbaskanligi-hukumet-sistemi-butcesi","category-dolarizasyon","category-ekonomi","category-enflasyon","category-faiz","category-genel","category-gida","category-guncel","category-hayat","category-issizlik","category-kriz","category-pandemi","category-saglik","category-siyaset","category-suriye","category-tarim","category-ticaret-savasi","category-ziraat","tag-borclanma","tag-coronavirus","tag-covid19borclanma","tag-dolar","tag-faiz","tag-korona","tag-merkez-bankasi","tag-vergiler","tag-yeni-vergiler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10507","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10507"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10507\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10520,"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10507\/revisions\/10520"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/10510"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10507"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10507"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/acarhoca.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10507"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}